ست کنترل چیست ؟

ست کنترل چیست ؟

ست کنترل یک سیستم جریان فشار می باشد ، که برای کنترل جریان آب پمپ ها و جلو گیری از قطع و وصل جریان و خسارت های دیگر که در نوسانات ساختمان وارد می شود به کار می رود در گذشته از منبع ، درجه ، پنج راهی و اوتو ماتیک استفاده می شد که امروزه همه این ها در یک پکیج کامل به نام ست کنترل جمع آوری شده و استفاده می شود .

با باز شدن شیر آب ست کنترل فرمان به پمپ داده و پمپ رو راه اندازی می کند و با قطع کردن شیر آب ست کنرل به پمپ فرمان می دهد و پمپ قطع می شود هر پمپی که نیم اسب ، یک اسب تا توان یک نیم اسب بخار داشته باشد این ست کنترل بر روی آن ست و استفاده می شود و با جریا آب کمتر از دو لیتر در دقیقه این ست کنترل از کار می افتد .

انواع ست کنترل

ست کنترل ساده

این ست کنترل قابلیت تنظیم ندارد و بر اساس استانداردهای مشخص شده  کار می‌کند و برای پمپ‌های نیم اسب بکار می‌رود.

ست کنترل با پیچ نتظیم

این نوع ست کنترل برای پمپ های بشقابی و جتی ، پیچ تنظیمی برای کم یا زیاد کردن حساسیت ست کنترل دارد و برای پمپ‌های یک اسب بکار می‌رود.

ست کنترل با پیچ نتظیم و هیدروتانک

این نوع، علاوه بر پیچ تنظیم، یک منبع تحت فشار باد دارد که آن را برای استفاده در طبقات بالا مناسب می‌کند.

نصب و تنظیم ست کنترل

نصب صحیح ست کنترل

  • ست کنترل را باید مناسب با ساختمان و بلوک آپارتمانی انتخاب کرد.
  • انتخاب نامناسب ست کنرل موجب سوختگی آن می‌گردد.
  • تا حد امکان باید در جایی نصب کرد که احتمال خیس شدن آن  نباشد.
  • ست کنترل باید بین پمپ و اولین شیر نصب گردد .
  • ست کنترل باید حتما بالاتر از پمپ یا دقیقا روی خود پمپ نصب شود.
  • به‌هیچ عنوان از محافظ برق برای ست کنترل استفاده نشود.
  • برای وصل اتومات به برق باید کابل موجود در ست کنترل را به برق وصل کرده و پمپ را به پریز روی اتومات وصل کرد.
  • بعد از اتصال خروج آب از شیر نشان می دهد که برق و پمپ درست نصب شده و اتومات در حال کارکردن است.
  • با بستن شیرها پمپ باید بطور خودکار طی مدت ۹ ثانیه متوقف شود.
  • لازم به ذکر است که پیچ پشت برخی از ست کنترل‌ها به منظور تنظیم آن نمی باشد و فقط به عنوان سوپاپ اطمینان عمل می‌کند.
  • در صورت استفاده از آب غیر شهری، حتما باید فیلتر یا صافی در سر راه پمپ قرار گیرد.

نکته :در صورت نوسان برق و قطع شدن لحظه‌ای برق تنظیم ست کنترل تغییر می‌کند و باید مجدداً تنظیم گردد.

تنظیم ست کنترل

جهت تنظیم ست کنترل ابتدا شیر آب خانه را تا انتها باز کنید تا ست کنترل به پمپ دستور کار کردن بدهد. سپس شیر خروجی پمپ را ببندید و منتظر شوید که پمپ خاموش شود. این بار شیر آب را کمی باز کنید. اگر پمپ شروع به کار کرد پیچ تنظیم ست کنترل را به سمت چپ یا منفی بچرخانید. در مرحله بعد شیر آب را تا نیمه باز کنید اگر پمپ شروع به کار کرد دیگر نیازی به تنظیم ست کنترل نیست و اگر روشن نشد، شیر تنظیم را به سمت راست و یا مثبت بچرخانید.

تنظیم پیچ فشار

این پیچ به نحوی تنظیم شده است که وقتی فشار سیستم به کمتر از ۱٫۵بار برسد پمپ را روشن نماید، در نتیجه اگر درون سیستم فشار همواره بیشتر از ۱٫۵بار باشد پمپ هیچگاه روشن نمی‌شود و باید پیچ تنظیم فشار ست کنترل را به آهستگی بسته تا جایی که پمپ شروع به کار نماید و همچنین در مواردی که پمپ خاموش نمی‌شود نیز باید پیچ را به آهستگی باز کرده تا جایی که پمپ متوقف شود.

مزایا ست کنترل

  • نصب بسیار آسان
  • هزینه پایین آن نسبت به کلید اتومات مکانیکی
  • عمر بیشتر ست کنترل نسبت به کلید اتومات مکانیکی
  • مقاومت بسیار بالا در شرایط محیطی مرطوب مانند مناطق شمال کشور
  • اشغال کمترین فضا
  • مناسب برای ساختمان های تک واحدی
  • قابلیت تنظیم آسان
  • قطع کارکرد پمپ در هنگام کمبود یا عدم رسیدن آب به پمپ
  • ثابت ماندن میزان فشار آب
  • طراحی شده برای اتومات کردن پمپ آب در مصارف آبیاری، باغبانی، استخر یا مصارف روزانه خانگی

معایب ست کنترل

  • غیر قابل استفاده در جاهایی که آب ورودی فشار ندارد.
  • در این سیستم بلبرینگ و نافی پمپ به دلیل کارکرد طولانی و ممتد، خیلی زود خراب می‌شود.
  • اگر فشار آب شهری افت کند و کمتر از میزان مورد نیاز بشود اتومات عمل نمی‌کند.
  • امکان استفاده از ست کنترل تنها تا ارتفاع ۲۵ متر

نحوه مراقبت و نگهداری

  • جلوگیری از عملکرد طولانی مدت در محیط‌های بسیار گرم و زیر نور آفتاب مستقیم
  • نصب فیلتر مناسب در قسمت لوله‌ی ورودی پمپ در آب‌هایی که رسوب یا گل و لای وجود دارد.
  • استفاده نکردن از ست کنترل در صورت وجود زنگ یا ذرات فلز در آب زیرا در صورت استفاده، زمان بهره برداری از اتومات کاهش یافته و عملکرد سیستم مختل می‌گردد.

دلایل خراب شدن ست کنترل

عمده‌ترین علت آسیب دیدن ست‌کنترل ها، خراب شدن اجزای داخلی ست‌کنترل‌ها می باشد:

  • برد الکترونیکی:  نوسانات برقی ، نفوذ آب به داخل برد ست‌کنترل می باشد.
  • شیر یکطرفه:اگر آب زلال نباشد و در داخل آن شن، ماسه، براده و… وجود داشته باشد، موجب آسیب رساندن به قطعه شود ، بهتر است از جنس برنجی که استحکام بیشتر دارد استفاده کرد.
  • دیافراگم: وظیفه تامین فشار را دارد ممکن است پس از مدتی  فرسوده و یا سوراخ شود که موجب اختلال در عملکرد ست‌کنترل می‌گردد.
  • مانومتر و یا گیج فشار: اگر فشار را به درستی نشان ندهد، می تواند یکی از دلایل خراب بودن ست‌کنترل باشد و یا اینکه خود مانومتر خراب باشد که البته احتمالش بسیار کم است.
  • کابل برق: ممکن است قطعی داشته باشد.
  • بدنه پلاستیکی (درپوش عقب و جلو): ضربه خوردن به بدنه پلاستیکی ست‌کنترل ممکن است گاهی به دیافراگم و یا کلگی ست‌کنترل آسیب برساند و هم چنین اگر در تابستان و یا در جایی که حرارت زیاد است، نصب شود ممکن است موجب آسیب رساندن به آن شود.
  • پیچ تنظیم فشار: در بعضی از ست‌کنترل ها  وجود دارد . این پیچ تنها برای تنظیم نیست بلکه در صورتی که آب وارد ست‌کنترل شود و نتواند از جایی خارج شود، به ست‌کنترل فشار بیش از اندازه اعمال می کند که در این زمان آب از طریق این پیچ خارج می‌شود که در این صورت نیز موجب آسیب رساندن به ست‌کنترل می‌گردد.
  • درست نصب نکردن ست‌کنترل یکی دیگر از عوامل خرابی آن می‌باشد.
  • یکی دیگر از دلایل رایج آسیب دیدگی به پمپ، ناشی از ولتاژ بالای برق است.
  • علت دیگری که موجب آسیب رسیدن به ست‌کنترل می‌شود وجود جرم و باکتری در آب‌هایی است  بهتر است که پمپ به طور مرتب توسط یک تکنسین مجرب، سرویس شود .

عیب یابی

اگر بدون اینکه آب باز باشد پمپ روشن، خاموش می ‌شود، ممکن است فشار استارت بیشتر از فشار آب شهری تنظیم شده باشد. برای رفع این مشکل، باید پیچ تنظیم را به سمت منفی چرخاند تا مشکل حل شود.

همیشه باید فشار استارت را کمتر از فشار آب شهری تنظیم کرد چون تمام اتومات‌های دیجیتال مخزن باد ندارند.

زمانی که پمپ خاموش می شود فشار کم کم افت می کند تا جایی که فشار ست‌کنترل به فشار آب شهری می رسد و اگر فشار استارت بالاتر از فشار آب شهری تنظیم شده باشد پمپ مدام روشن می شود به عبارت دیگر برای اندازه گیری فشار آب شهری کافی است بعد از چند دقیقه که پمپ خاموش بود به مانومتر (نشانگر فشار) نگاه کنید.

اگر فشار آب شهری افت کند و کمتر از میزان مورد نیاز بشود ست‌کنترل عمل نمی کند و برای استارت پمپ باید یک بار برق پمپ را قطع و وصل کرد یا کلید “ریست” روی اتومات دیجیتال را فشار داد تا پمپ روشن شود.